Elementy metodyki badań geograficznych
temat 1
Geografia jako nauka
Termin “geografia” został wprowadzony w III w p.n.e. przez Greka Eratostenesa z Cyreny.
Wywodzi się od słów ge - Ziemia i grapho - piszę, opisuję.
Celem badań prowadzonych przez geografów jest wykrywanie przyczyn obserwowanych zjawisk, opis ich przebiegu i przestrzennego rozmieszczenia oraz analiza skutków, jakie wywołują.
Współczesna geografia bada też związki i relacje zachodzące między środowiskiem geograficznym, a gospodarczą działalnością człowieka.
Geografia fizyczna - bada zewnętrzną powłokę Ziemi (epigeosferę), które tworzą wzajemnie ze sobą powiązane:
- litosfera
- atmosfera
- hydrosfera
- pedosfera
- biosfera
czyli składniki powłoki krajobrazowej Ziemi, podlegające ciągłym przekształceniom w czasie i przestrzeni.
Wśród szczegółowych dyscyplin geografii fizycznej wyodrębnia się:
geomorfologię, glacjologię, klimatologię, hydrografię, oceanografię, biogeografię (fito- i zoogeografię) i geografię gleb.
Geografia społeczno-ekonomiczna - bada przestrzenne zróżnicowanie i wzajemne zależności występujące między środowiskiem geograficznym, a działalnością społeczeństw.
Do tego podsystemu zalicza się:
geografię ludności, osadnictwa, rolnictwa, komunikacji, przemysłu i usług, a także geografię polityczną i historyczną.
Specyficzną dyscypliną geograficzną jest kartografia, która jest wykorzystywana zarówno w geografii fizycznej, jak i społeczno-ekonomicznej.